شکستگی زانو یکی از آسیب های جدی و دردناکی بوده که حرکت طبیعی فرد را به شدت تحت تاثیر قرار می دهد. این نوع شکستگی بر اثر ضربه های شدید، سقوط از ارتفاع، تصادفات یا حتی فشارهای مداوم روی زانو رخ می دهد. آیا می دانید که انواع مختلفی از شکستگی وجود دارد و هر کدام نیاز به درمان خاصی دارند؟ در این مقاله به بررسی انواع شکستگی زانو، علائم آن، روشهای تشخیص، روشهای درمانی و نکات مهم برای بهبود سریع تر می پردازیم پس با ما همراه باشید.
شکستگی زانو چیست؟
شکستگی زانو یکی از آسیب های شایعی بوده که عملکرد طبیعی این مفصل حیاتی را مختل می کند. کشکک زانو، استخوانی بوده که در جلوی مفصل زانو قرار می گیرد و وظیفه محافظت از ساختارهای داخلی زانو را بر عهده دارد. این استخوان بر اثر ضربه مستقیم، سقوط، تصادفات یا فشار بیش از حد دچار شکستگی می شود.
آیا می دانید که شدت و نوع شکستگی زانو بر روشهای درمان و روند بهبودی تاثیر می گذارد؟ لازم به ذکر است بعضی از این شکستگی ها با استراحت و گچ گیری بهبود می یابند، در حالی که برخی دیگر نیاز به جراحی و فیزیوتراپی طولانی مدت دارند.
علائم شکستگی زانو
به طور کلی آسیب های مختلفی این مفصل را تحت تاثیر قرار می دهند که یکی از جدی ترین آنها شکستگی زانو است. شناخت علائم این عارضه نقش بسزایی در تشخیص سریع تر و شروع درمان دارد. در ادامه به برخی از علائم این عارضه اشاره می نماییم:
- تورم
- کبودی
- درد شدید
- تغییر در شکل زانو
- ناتوانی در راه رفتن
- ناتوانی در صاف کردن پا
- صدای سایش استخوان ها
- ناتوانی در حمل و جابجایی
- نقص قابل لمس کشکک زانو
- ناتوانی در بالا بردن پای کشیده
- بی حسی یا سوزن سوزن شدن اطراف زانو
توجه: در صورت مشاهده این علائم، مراجعه سریع به بهترین متخصص ارتوپد تهران بسیار ضروری بوده تا از عوارض جدی تر جلوگیری شود.
دلایل شکستگی زانو
شکستگی زانو یکی از آسیب های جدی ارتوپدی می باشد که شناخت علل بروز این عارضه به پیشگیری از این آسیب دیدگی کمک بسیار زیادی می کند. برخی از مهمترین علل بروز این عارضه به شرح زیر است:
- آسیب های ناشی از اصابت گلوله یا ضربات شدید
- افتادن مستقیم روی زانو به ویژه روی سطوح سخت مانند بتن یا آسفالت
- تصادفات رانندگی به خصوص زمانی که زانو با داشبورد برخورد می کند
- ضربه مستقیم ناشی از ورزش هایی مانند فوتبال، بسکتبال یا ورزش های رزمی
- انقباضات ناگهانی و شدید عضله چهارسر ران که باعث کشیدگی تاندون و شکستگی کشکک زانو می شود.
- حوادث شدید که علاوه بر شکستگی زانو منجر به شکستگی استخوان های دیگر مانند ران یا ساق پا نیز می شود.
انواع شکستگی زانو
همانطور که در بالا ذکر کردیم، شکستگی زانو یکی از آسیب های رایج و دردناک بوده که بنا به دلایل مختلفی اعم از ضربه مستقیم، سقوط از ارتفاع، تصادف یا استفاده بیش از حد از زانو ایجاد می شود. در ادامه به بررسی انواع شکستگی زانو پرداخته و توضیحی کلی درباره هر یک از آنها ارائه می نماییم:
شکستگی کشکک زانو
جالب است بدانید کشکک زانو استخوان کوچکی بوده که در جلوی مفصل زانو قرار می گیرد و وظیفه محافظت از زانو را بر عهده دارد. انواع شکستگی های کشکک زانو شامل موارد زیر است:
- شکستگی همراه با جابجایی: در این حالت، تکه های استخوان از جای خود حرکت کرده و نیاز به جراحی دارند.
- شکستگی مویی: یک ترک کوچک در استخوان که در اثر فشار مداوم ایجاد شده و به مرور زمان باعث درد و التهاب می گردد.
- شکستگی بدون جابجایی: استخوان شکسته شده اما تکه های آن از جای خود خارج نشده اند و معمولا این نوع با استراحت و گچ گیری درمان می شود.
- شکستگی خرد شده: در این نوع، استخوان کشکک به چندین تکه تقسیم شده و برای درمان این عارضه نیز نیاز به انجام روشهای جراحی می باشد.
- شکستگی آستین کشکک: این نوع شکستگی بیشتر در کودکان مشاهده می شود و معمولا زمانی رخ می دهد که کشکک از قسمت غضروفی خود جدا می شود.
بیشتر بخوانید: در رفتگی زانو چیست؟
شکستگی های انتهای ران (فمور دیستال)
انتهای تحتانی استخوان ران در محل اتصال به زانو قرار دارد. شکستگی این ناحیه بر اثر تصادفات رانندگی یا سقوط از ارتفاع رخ می دهد. این نوع شکستگی شامل آسیب به کندیل های استخوان ران بوده که باعث بی ثباتی مفصل زانو می گردد، به همین دلیل برای درمان این شکستگی نیاز به روشهای جراحی می باشد.
شکستگی های ابتدای ساق پا (پلاتوی تیبیا)
لازم به ذکر است استخوان تیبیا یکی از استخوان های مهم ساق پا بوده که شکستگی این ناحیه به دلیل ضربات شدید اتفاق می افتد. این نوع شکستگی منجر به آسیب دیدگی غضروف، رباط ها و حتی عضلات اطراف زانو می گردد.
شکستگی های بسته و باز زانو
- شکستگی بسته: در این نوع شکستگی، استخوان دچار شکستگی شده اما پوست اطراف آن سالم باقی می ماند.
- شکستگی باز: در این نوع، قطعات شکسته استخوان از پوست خارج می شوند یا یک جسم خارجی سبب بروز زخم عمیق شده و به استخوان آسیب می زند.
شکستگی بر اساس پایداری استخوان
- شکستگی ثابت: استخوان های شکسته در محل خود باقی می مانند و ترمیم آن ساده تر است.
- شکستگی خرد شده: استخوان به چندین تکه تبدیل شده و ممکن است به بافت های اطراف آسیب وارد کند.
- شکستگی غیر ثابت: قطعات استخوان از جای خود حرکت کرده اند و معمولا این نوع شکستگی با جراحی درمان می شود.
روشهای تشخیص شکستگی زانو
تشخیص دقیق این عارضه برای انتخاب بهترین روش درمان و جلوگیری از عوارض جدی تر بسیار مهم است. پزشک برای تشخیص این آسیب دیدگی از چندین روش مختلف استفاده می کند که در ادامه به این روش ها اشاره می نماییم:
- سونوگرافی
- معاینه فیزیکی
- ام آر آی (MRI)
- بررسی سابقه پزشکی
- سی تی اسکن (CT Scan)
- تصویربرداری با اشعه ایکس
بیشتر بخوانید: بورسیت زانو چیست؟
روشهای درمان شکستگی زانو
همانطور که در بالا ذکر کردیم، این عارضه یک آسیب جدی بوده، به همین دلیل نیاز به تشخیص و درمان دقیق دارد. روشهای درمان این عارضه به شدت آسیب دیدگی، نوع شکستگی، وضعیت سلامت بیمار و سایر عوامل بستگی دارد. به طور کلی درمان شکستگی زانو به دو دسته غیرجراحی و جراحی تقسیم می شود که به شرح زیر است:
- آتل یا گچ گرفتن زانو
- پروتز زانو در موارد شدید
- داروهای مسکن و ضد التهاب
- جا اندازی بسته (بدون جراحی باز)
- جا اندازی باز و تثبیت با پیچ، پین و سیم
- فیزیوتراپی برای بازیابی قدرت و انعطاف پذیری زانو
- استفاده از عصای زیر بغل برای جلوگیری از فشار روی زانو
- تمرینات تقویت کننده عضلات چهارسر ران و افزایش دامنه حرکتی زانو
نتیجه گیری
با توجه به مطالب ذکر شده در بالا نتیجه می گیریم، شکستگی زانو یک آسیب جدی ارتوپدی بوده که تحرک فرد را به شدت تحت تاثیر قرار می دهد. تشخیص سریع و درمان مناسب نقش بسزایی در جلوگیری از عوارض طولانی مدت مانند درد مزمن، محدودیت حرکتی و مشکلات مفصلی دارد. با توجه به شدت شکستگی، روشهای درمان این عارضه شامل آتل بندی، دارو درمانی، جراحی و فیزیوتراپی می باشد. البته مراقبت های بعد از درمان مانند استفاده از عصای زیر بغل، تمرینات تقویتی و فیزیوتراپی برای بازگرداندن عملکرد طبیعی زانو ضروری هستند.
