فاسئیت پلانتار یا التهاب کف پا یکی از شایع ترین مشکلات پا بوده که معمولا افرادی که فعالیت بدنی زیادی دارند یا وزن بالا دارند، به این عارضه مبتلا می شوند. این بیماری به التهاب نوار ضخیمی از بافت همبند در کف پا به نام فاسئیت پلانتار اشاره دارد که از پاشنه تا انگشتان پا کشیده می شود. فاسئیت پلانتار بنا به دلایل مختلفی اعم از فشار اضافی بر روی پا، عدم استفاده از کفش مناسب یا ضعف عضلات پا ایجاد می شود. در این مقاله به بررسی موضوعات مختلفی اعم از علل، علائم، روشهای تشخیص و درمان فاسئیت پلانتار می پردازیم پس با ما همراه باشید.
فاشیا پلانتار یا التهاب کف پا چیست؟
التهاب کف پا یا فاشیای پلانتار یکی از مشکلات شایع ارتوپدی بوده که به التهاب در رباط فاشیای پلانتار گفته می شود. بهتر است بدانید این رباط ضخیم و کشیده از ناحیه پاشنه تا انگشتان پا امتداد دارد و نقش بسزایی در حفظ قوس طبیعی پا و انتقال وزن بدن در هنگام راه رفتن یا دویدن ایفا می کند.
زمانی که فاشیای پلانتار تحت فشارهای زیادی اعم از فعالیت های ورزشی، اضافه وزن شدید یا استفاده از کفش های نامناسب قرار گیرد، دچار کشیدگی و التهاب می شود. لازم به ذکر است این عارضه بیشتر در افرادی که ساعات طولانی ایستاده اند یا فعالیت های ورزشی سنگین انجام می دهند، مشاهده می شود.
دلایل بروز فاشیای پلانتار
التهاب کف پا یا فاسئیت پلانتار بنا به دلایل مختلفی بروز می کند که در ادامه به برخی از مهمترین دلایل بروز آن اشاره می نماییم:
- سابقه آسیب دیدگی: کسانی که دچار آسیب هایی مانند پیچ خوردگی یا کشیدگی پا شده اند، بیشتر در معرض بروز التهاب کف پا هستند.
- اضافه وزن: اضافه وزن زیاد باعث وارد شدن فشار زیاد به پاها به ویژه کف پا می شود که این موضوع منجر به التهاب و آسیب دیدگی فاشیای پلانتار می گردد.
- افزایش سن و پیری: با افزایش سن، انعطاف پذیری فاشیای پلانتار و سایر بافت های نرم پا کاهش می یابد که این موضوع منجر به آسیب پذیری و التهاب در این ناحیه می شود.
- ایستادن طولانی مدت: افرادی که مدت زمان طولانی می ایستند، فشار مداوم بر پاهایشان وارد می شود به همین دلیل این دسته از افراد بیشتر در معرض خطر ابتلا به این عارضه قرار دارند.
- اختلالات پا: جالب است بدانید افرادی که قوس پا بسیار بلند یا صاف دارند، بیشتر در معرض ابتلا به التهاب فاشیای پلانتار قرار می گیرند زیرا این مشکل باعث توزیع نابرابر فشار بر کف پا می شود.
- استفاده از کفش های نامناسب: کفش های پاشنه بلند یا کفش های صاف منجر به فشار زیاد به فاشیای پلانتار می شود. اما لازم به ذکر است استفاده از کفش های مناسب و طبی منجر به جلوگیری از بروز این عارضه می شود.
- فعالیت های فیزیکی و ورزش های سنگین: بهتر است بدانید افرادی که به طور مداوم ورزش های شدید انجام می دهند بیشتر در معرض ابتلا به این عارضه هستند. برای مثال ورزش هایی مانند دویدن بر روی سطوح سخت و ناپایدار فشار زیادی به فاشیای پا وارد می کنند و این امر منجر به افزایش خطر ابتلا به التهاب کف پا می شود.
سایر دلایل بروز التهاب کف پا
- عوامل ژنتیکی
- سفتی تاندون آشیل
- فشارهای غیرطبیعی
- فعالیت های ورزشی
- فرود بد پس از پرش
- نقص های ساختاری پا
- گرم نکردن پیش از انجام فعالیت
- پابرهنه راه رفتن برای مدتی طولانی یا روی سطحی سفت
بیشتر بخوانید: عوارض جراحی مینیسک زانو
علائم فاسئیت پلانتار
فاشیای پلانتار معمولا با درد و ناراحتی در ناحیه کف پا به ویژه در ناحیه پاشنه بروز می کند و علائم آن در بدن هر فرد متفاوت است. به طور کلی علائم التهاب کف پا به شرح زیر است:
- درد در ناحیه پاشنه
- کاهش انعطاف پذیری
- درد هنگام اولین قدم ها
- احساس کشیدگی و سفتی
- تورم و حساسیت در پاشنه
- درد در ناحیه میانی یا داخلی پاشنه
- احساس سوزش و سوزن سوزن شدن
بیشتر بخوانید: درمان پارگی مینیسک زانو
عوارض فاشیای پا یا التهاب کف پا
در صورتی که التهاب فاشیای پلانتار به موقع تشخیص و درمان نشود، منجر به بروز عوارض جدی و مزمن می گردد. لازم به ذکر است این عوارض ممکن است باعث بروز مشکلات گسترده تری در سایر قسمت های بدن می شوند. برخی از مهمترین عوارض بیماری فاشیای پا به شرح زیر است:
- خار پاشنه
- التهاب مزمن
- کاهش تحرک
- مشکلات حرکتی
- آسیب های مکرر
- تغییرات ساختاری
- مشکلات زانو، لگن و کمر
- درد مزمن و طولانی مدت
- ضعف و تحلیل رفتن عضلات پا
- تغییرات در وضعیت بدن و گام برداشتن
روشهای تشخیص فاشیای پلانتار
به طور کلی تشخیص بیماری فاسئیت پا از طریق روشهای مختلفی انجام می شود. برای تشخیص این عارضه ابتدا باید به بهترین متخصص ارتوپد تهران مراجعه نمایید. لازم به ذکر است برای تایید تشخیص و بررسی دقیق تر آزمایشات تکمیلی نیز انجام می شود. روشهای تشخیص این عارضه به شرح زیر است:
- سونوگرافی
- آزمایشات تخصصی
- رادیوگرافی (X-ray)
- بررسی مدارک پزشکی
- تصویربرداری ام آر آی (MRI)
- معاینه فیزیکی پاشنه و کف پا
بیشتر بخوانید: سوزش زانو چیست؟
روشهای درمان فاسئیت پا
درمان التهاب کف پا یا فاشیای پلانتار شامل روشهای مختلفی بوده که با توجه به شدت و نوع علائم به طور غیرجراحی یا جراحی انجام می شود. به طور کلی روشهای درمانی این بیماری به شرح زیر است:
- فیزیوتراپی
- آرتروسکوپی
- ماساژ درمانی
- استفاده از آتل شبانه
- استفاده از کمپرس یخ
- جراحی گاستروکنمیوس
- آزادسازی فاشیای پلانتار
- تزریقات کورتیکوستروئید
- تمرینات کششی و تقویتی
- مصرف داروهای ضد التهاب
- استفاده از کفشهای مناسب
- استفاده از عصاره های روغنی
- درمان با امواج شوک (ESWT)
- استفاده از آتل ها و کش های طبی
- استراحت و کاهش فعالیت های روزمره
- استفاده از نوارچسب های فیزیوتراپی و انجام تمرینات کششی خانگی
بیشتر بخوانید: مراقبت های بعد از آرتروسکوپی زانو
نتیجه گیری
با توجه به مطالب ذکر شده در بالا نتیجه می گیریم، فاشیای پلانتار یا التهاب کف پا یکی از مشکلات شایع ارتوپدی بوده که باعث درد و محدودیت حرکتی می شود. با تشخیص به موقع و درمان مناسب این بیماری میتوانید از پیشرفت آن جلوگیری نمایید. درمان های غیرجراحی همچون فیزیوتراپی، استفاده از کفش های مناسب، تمرینات کششی و تزریقات کورتیکوستروئید منجر به بهبود و درمان این عارضه می شود. در موارد شدید و مزمن روشهای جراحی مانند آزادسازی فاشیای پلانتار یا جراحی گاستروکنمیوس انجام می شود.
