عوارض جراحی تعویض مفصل شانه شامل مشکلات و خطراتی است که می تواند باعث ایجاد دردسر برای شما شود. بسیاری از کسانی که باید تحت این عمل جراحی قرار گیرند، به دلیلی نگرانی از بروز خطرات از انجام آن صرف نظر می کنند. آیا می دانید بعد از این عمل احتمال بروز چه مشکلاتی وجود دارد؟
جراحی تعویض مفصل شانه میتواند به بهبود کیفیت زندگی بیماران کمک کند، اما آگاهی از عوارض احتمالی و رعایت نکات پیشگیرانه برای موفقیت این جراحی ضروری است.
دکتر حمیدرضا اصلانی

شایع ترین عوارض بعد از تعویض مفصل شانه
تعویض مفصل شانه یک جراحی پیچیده است که میتواند زندگی بیمار را بهبود بخشد، اما همانند هر عمل جراحی دیگری، ممکن است با عوارضی همراه باشد. شناخت این عوارض به بیماران و پزشکان کمک میکند تا با آمادگی بیشتری به جراحی بپردازند و در صورت بروز هرگونه مشکل، به سرعت واکنش مناسب نشان دهند. این آگاهی میتواند به پیشگیری از مشکلات جدیتر و بهبود سریعتر بیمار کمک کند.
شایعترین عوارض بعد از جراحی شانه برای تعویض مفصل عبارتند از:
- عفونت
- خونریزی
- آسیب به اعصاب یا رگهای خونی
- جا به جایی یا لغزش پروتز
- محدودیت در حرکت شانه
- شکستگی استخوان اطراف پروتز
- درد مزمن
- واکنشهای آلرژیک به مواد پروتز
عفونت بعد از تعویض مفصل شانه
عفونت یکی از عوارض هرگونه عمل جراحی است. در تعویض مفصل شانه، عفونت ممکن است در زخم یا در عمق اطراف پروتز رخ دهد. این عفونت ممکن است در بیمارستان یا بعد از اینکه به خانه رفتید، رخ دهد. عفونت حتی ممکن است سالها بعد اتفاق بیفتد. عفونت های مختصر ناحیه ی زخم اغلب با آنتی بیوتیکها درمان می شوند. عفونتهای حاد یا عمیق ممکن است به جراحی های بیشتر و برداشتن پروتز احتیاج داشته باشند. هرنوع عفونتی در بدن می تواند به محل تعویض مفصل شما سرایت کند.
درد بعد از تعویض مفصل شانه
درد بعد از تعویض مفصل شانه یک تجربه شایع برای بیماران است. این درد معمولاً در هفتههای اول پس از جراحی شدیدتر است و به تدریج با گذشت زمان کاهش مییابد. علت اصلی این درد، آسیب به بافتهای اطراف مفصل در حین عمل جراحی و فرآیند التیام است. بعضی بیماران ممکن است تا چند ماه پس از عمل، درجاتی از درد را تجربه کنند، اما این امر طبیعی است و بخشی از روند بهبودی محسوب میشود. روش های درمان درد پس از تعویض مفصل شانه شامل موارد زیر است:
- داروهای مسکن: پزشک معمولاً داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی (NSAIDs) یا مسکنهای قویتر تجویز میکند.
- فیزیوتراپی: انجام تمرینات و ورزش های شانه بعد از عمل جراحی برای بهبود دامنه حرکتی و تقویت عضلات اطراف شانه.
- کمپرس سرد و گرم: استفاده از کمپرس سرد برای کاهش تورم و کمپرس گرم برای افزایش جریان خون و کاهش سفتی عضلات.
- استراحت کافی: اجتناب از فعالیتهای سنگین و دادن زمان کافی به بدن برای ترمیم.
- تکنیکهای آرامسازی: مانند تنفس عمیق یا مدیتیشن برای کاهش تنش عضلانی.
- پیگیری منظم با پزشک: برای اطمینان از روند بهبودی مناسب و تنظیم برنامه درمانی در صورت نیاز.
مشکلات پروتز بعد از تعویض مفصل شانه
گرچه طراحی ها و مواد و مهارت های جراحی در پیشرفت هستند اما ممکن است پروتزها فرسوده شده و اجزایشان لق شود. اجزای یک پروتز در تعویض مفصل نیز ممکن است جابجا شوند. ساییدگی، لق شدگی یا جابجایی شدید ممکن است به جراحی های اضافی نیاز داشته باشند. (فرآیند بازبینی(ترمیمی))
صدمه ی عصبی بعد از تعویض مفصل شانه
عصب های نزدیک محل مفصل ممکن است در حین جراحی آسیب ببینند؛ گرچه این نوع آسیب نادر است. در طول زمان، اغلب این آسیب دیدگی های عصبی بهتر می شوند یا ممکن است کاملا بهبود یابند.
عوارض خطرناک بعد از تعویض مفصل شانه

تعویض مفصل شانه، مانند هر جراحی دیگری، ممکن است با عوارض همراه باشد. برخی از عوارض خطرناک و جدی که ممکن است پس از این جراحی رخ دهند عبارتند از:
- عفونت: یکی از خطرناکترین عوارض پس از جراحی تعویض مفصل شانه، عفونت است. عفونت میتواند در محل جراحی یا در عمق مفصل رخ دهد و نیاز به درمان فوری دارد.
- لخته شدن خون (ترومبوز وریدی عمقی): ایجاد لختههای خون در وریدهای عمقی، بهویژه در پاها، میتواند خطرناک باشد و در صورت حرکت لخته به ریهها، ممکن است منجر به آمبولی ریه شود.
- آسیب به اعصاب و عروق خونی: در طی جراحی، اعصاب و عروق خونی اطراف شانه ممکن است آسیب ببینند که میتواند منجر به مشکلات عصبی و گردش خون شود.
- دررفتگی مفصل: در برخی موارد، مفصل تعویض شده ممکن است از جای خود خارج شود که نیاز به جراحی مجدد یا تنظیم مجدد دارد.
- شکستگی استخوان: در حین یا پس از جراحی، استخوانهای اطراف مفصل مصنوعی ممکن است شکسته شوند.
- شل شدن یا جابجایی پروتز: با گذشت زمان، پروتز ممکن است شل شود یا جابجا شود که میتواند نیاز به جراحی مجدد داشته باشد.
- خشکی و کاهش دامنه حرکت: برخی بیماران ممکن است پس از جراحی دچار خشکی و کاهش دامنه حرکت در شانه شوند.
- واکنش آلرژیک به مواد پروتز: در موارد نادر، بدن ممکن است به مواد استفاده شده در پروتز واکنش آلرژیک نشان دهد.
- هماتوم: تجمع خون در محل جراحی میتواند منجر به هماتوم شود که ممکن است نیاز به تخلیه داشته باشد.
بیشتر بخوانید: تاندونیت شانه چیست؟
روش های پیشگیری از عوارض تعویض مفصل شانه
تعویض مفصل شانه یک جراحی پیچیده است که میتواند به بهبود عملکرد شانه و کاهش درد کمک کند. با این حال، مانند هر جراحی دیگری، ممکن است عوارضی به همراه داشته باشد. در اینجا به برخی از روشهای پیشگیری از عوارض تعویض مفصل شانه میپردازیم:
انتخاب جراح ماهر و باتجربه: انتخاب یک جراح با تجربه و تخصص در زمینه تعویض مفصل شانه میتواند به کاهش عوارض احتمالی کمک کند.
آمادگی پیش از عمل: انجام تمرینات فیزیوتراپی و تقویت عضلات شانه قبل از جراحی میتواند به بهبود روند بهبودی کمک کند.
کنترل بیماریهای مزمن: کنترل بیماریهای مزمن مانند دیابت، فشار خون بالا و بیماریهای قلبی میتواند خطر عوارض را کاهش دهد.
استفاده از تکنیکهای جراحی پیشرفته: استفاده از تکنیکها و ابزارهای جراحی پیشرفته میتواند به کاهش خطر عفونت و دیگر عوارض کمک کند.
پیگیری دقیق پس از عمل: پس از جراحی، مراجعه منظم به پزشک و دنبال کردن دستورات او میتواند به شناسایی و درمان سریع عوارض کمک کند.
رعایت بهداشت و مراقبت از زخم: رعایت بهداشت و تمیز نگه داشتن محل جراحی میتواند به پیشگیری از عفونت کمک کند.
مراقبتهای فیزیوتراپی پس از عمل: انجام منظم تمرینات فیزیوتراپی پس از جراحی میتواند به بهبود عملکرد شانه و کاهش خشکی مفصل کمک کند.
استفاده از داروهای ضد التهاب و مسکن: مصرف داروهای تجویز شده توسط پزشک میتواند به کاهش درد و التهاب پس از جراحی کمک کند.
اجتناب از فعالیتهای سنگین: پس از جراحی، باید از انجام فعالیتهای سنگین و بلند کردن اشیاء سنگین خودداری کنید تا به مفصل تعویض شده آسیب نرسد.
تغذیه مناسب: مصرف مواد غذایی سالم و مغذی میتواند به بهبود روند بهبودی و تقویت سیستم ایمنی بدن کمک کند.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
بعد از تعویض مفصل شانه، مشاهده برخی علائم میتواند نشاندهنده بروز عوارض جدی باشد و نیاز به مراجعه فوری به پزشک دارد. این علائم عبارتند از:
- تب بالا و مداوم: تب بالا که به داروهای تببر پاسخ نمیدهد، میتواند نشانه عفونت باشد.
- تورم شدید و ناگهانی: افزایش تورم در ناحیه شانه که با درد شدید همراه است.
- قرمزی و گرمی اطراف محل جراحی: این علائم میتوانند نشاندهنده عفونت یا التهاب باشند.
- خونریزی مداوم یا افزایش ترشحات زخم: خونریزی یا ترشحات غیرعادی از محل برش جراحی.
- درد شدید و غیرقابل تحمل: درد شدید که با داروهای معمولی کنترل نمیشود.
- کاهش ناگهانی دامنه حرکتی: ناتوانی در حرکت دادن شانه یا درد شدید هنگام حرکت.
- حس بیحسی یا گزگز در دست و انگشتان: این میتواند نشانه آسیب به اعصاب باشد.
- علائم لخته خون: درد شدید در ساق پا، تورم، تغییر رنگ پوست یا دشواری در تنفس که میتواند نشانه ترومبوز ورید عمقی یا آمبولی ریوی باشد.
در صورت مشاهده هر یک از این علائم، باید فوراً به پزشک یا مرکز اورژانس مراجعه کنید تا از بروز مشکلات جدیتر جلوگیری شود و درمان مناسب انجام گیرد.
سوالات متداول عوارض تعویض مفصل شانه
عوارض ممکن است شامل عفونت، خونریزی، لخته شدن خون، آسیب به اعصاب و رگها، شل شدن یا جابجایی پروتز، سفتی مفصل و درد مزمن باشند.
رعایت بهداشت مناسب، مصرف آنتیبیوتیکهای تجویز شده توسط پزشک، تمیز و خشک نگه داشتن زخم جراحی و جلوگیری از تماس زخم با آلودگی میتواند به کاهش خطر عفونت کمک کند.
بله، درد و ناراحتی بعد از جراحی طبیعی است و ممکن است چند هفته ادامه داشته باشد. پزشک ممکن است داروهای مسکن تجویز کند و تمرینات خاصی برای کاهش درد توصیه کند.
بله، احتمال شل شدن یا جابجایی پروتز وجود دارد، اما با رعایت توصیههای پزشکی و انجام تمرینات تقویتی میتوان این خطر را کاهش داد.
مصرف داروهای ضد انعقاد خون که پزشک تجویز میکند، حرکت منظم و استفاده از جورابهای فشاری میتوانند به جلوگیری از لخته شدن خون کمک کنند.
