درمان درد شانه یکی از دغدغه های رایج افرادی بوده که به دلایل مختلفی مانند کار زیاد با دست ها، وضعیت بد بدنی، فعالیت های ورزشی یا حتی بیماری های مفصلی دچار ناراحتی و محدودیت حرکتی در این ناحیه شده اند. شانه به عنوان یکی از متحرک ترین مفاصل بدن، نقش بسیار مهمی در انجام فعالیت های روزمره ما دارد و درد آن کیفیت زندگی را به طور جدی تحت تاثیر قرار می دهد. اما چه عواملی باعث بروز درد در ناحیه شانه می شوند؟ آیا همیشه نیاز به جراحی وجود دارد یا میتوان با روش های ساده تر این درد را کنترل کرد؟ در ادامه به بررسی روشهای مختلف تشخیص و درمان درد شانه می پردازیم پس با ما همراه باشید.
روشهای تشخیص درد شانه
تشخیص درد شانه یکی از مهمترین مراحل درمان این مشکل آزار دهنده است. درد شانه بنا به دلایل متعددی اعم از آسیب های عضلانی، التهابات مفصل، پارگی تاندون و درگیری های عصبی بروز می کند. اما پزشک چگونه متوجه می شود علت درد شما چیست؟ از چه روش هایی برای بررسی استفاده می شود؟ روشهای تشخیص این عارضه به شرح زیر است:
بررسی شرح حال و سوابق پزشکی
اولین گام در روند تشخیص، گفت و گو با بیمار است. پزشک با پرسیدن سوالاتی مانند: شدت و زمان شروع درد، علائمی مثل تورم یا بی حسی، تاثیر درد بر خواب یا فعالیت های روزمره، سابقه آسیب یا بیماری های مفصلی و نحوه واکنش درد به حرکات مختلف، به دنبال یافتن الگوی خاصی از درد می گردد. این اطلاعات اولیه، جهت گیری اصلی روند تشخیص را مشخص می کند.
معاینه فیزیکی شانه
در این مرحله، بهترین متخصص ارتوپد تهران با مشاهده حرکات شانه، لمس نواحی مختلف، بررسی دامنه حرکت، نقاط حساس به لمس، وجود التهاب یا ضعف عضلانی، وضعیت راستای بدن و حرکات تقابلی عضلات به بررسی دقیق تری می پردازد. معاینه فیزیکی مشخص می کند که آیا درد ناشی از خود مفصل شانه است یا منبع آن از عضلات، تاندون ها یا حتی گردن و ستون فقرات می آید.
تصویربرداری با اشعه ایکس (X-ray)
عکس رادیولوژی ساده به ویژه برای بررسی وضعیت استخوان ها، شکستگی ها، انحرافات مفصل و بیماری هایی مانند آرتروز شانه بسیار مفید است. البته این روش قادر به نشان دادن آسیب های بافت نرم مانند تاندون ها یا عضلات نیست اما برای شروع بررسی های ساختاری شانه، ابزاری موثر محسوب می شود.
سونوگرافی (Ultrasound)
سونوگرافی یک روش تصویربرداری بی خطر و قابل تکرار است که معمولا برای بررسی وضعیت تاندون ها و عضلات شانه، به ویژه عضلات روتاتور کاف، استفاده می شود. بهتر است بدانید این روش پارگی یا التهاب را به خوبی نشان می دهد. لازم به ذکر است در مواردی، پزشک از ترکیب سونوگرافی و اشعه ایکس برای رسیدن به تشخیص دقیق تر بهره می برد.
ام آر آی (MRI)
MRI یکی از پیشرفته ترین روشهای تصویربرداری بوده که با دقت بالا وضعیت بافت های نرم، رباط ها، عضلات، تاندون ها و حتی غضروف ها را نمایش می دهد. در صورتی که آسیب مشکوک به پارگی شدید یا آسیب عمقی باشد، پزشک ممکن است MRI را تجویز کند.
سی تی اسکن (CT Scan)
سی تی اسکن به خصوص در بررسی شکستگی های پیچیده یا غیر معمول شانه که در عکس ساده دیده نمی شوند، کاربرد دارد. گاهی هم به عنوان جایگزینی برای MRI در مواردی که بیمار نمی تواند در دستگاه MRI قرار گیرد، استفاده می شود. بهتر است بدانید تصاویر سی تی، جزئیات دقیق تری از ساختار استخوانی فراهم می کنند.
بیشتر بخوانید: علت درد شانه هنگام خواب چیست؟
نوار عصب و عضله (EMG/NCV)
اگر پزشک به درگیری عصبی شک کند از تست هایی مانند نوار عصب (NCV) و نوار عضله (EMG) استفاده می کند. این تست ها نشان می دهند که آیا علت درد به دلیل فشار بر عصب ها یا ضعف عملکرد عضلانی است یا خیر.
آزمایش خون
در برخی موارد، به ویژه زمانی که به بیماری های التهابی مانند آرتریت روماتوئید یا عفونت شک شود، پزشک ممکن است آزمایش خون برای بررسی سطح التهابات، فاکتورهای روماتیسمی یا نشانگرهای عفونت تجویز کند. این اطلاعات برای تشخیص افتراقی بیماری های خودایمنی یا باکتریایی موثر هستند.
روشهای درمان درد شانه
خوشبختانه امروزه درمان درد شانه با روشهای متنوع و موثر امکان پذیر است. در ادامه به معرفی روشهای مختلف درمان درد شانه می پردازیم که هر یک به صورت جداگانه یا ترکیبی به بهبود وضعیت بیمار کمک می کنند.
فیزیوتراپی
فیزیوتراپی یکی از روشهای اصلی و موثر برای درمان درد شانه بدون جراحی است. در این روش، متخصص فیزیوتراپی با بررسی دقیق وضعیت شانه، تمرینات اختصاصی و ماساژهای درمانی را به بیمار ارائه می دهد که به تقویت عضلات، بهبود دامنه حرکتی و کاهش درد کمک می کند.
تمرینات ورزشی تخصصی
یکی از بخش های مهم درمان درد شانه، انجام حرکات ورزشی هدفمند است که توسط پزشک یا فیزیوتراپیست تجویز می شود. این تمرینات کششی و تقویتی به تدریج به کاهش التهاب و افزایش انعطاف پذیری عضلات و مفاصل شانه کمک می کنند. استمرار در انجام این حرکات ورزشی تاثیر چشمگیری در تسکین درد و پیشگیری از عود مجدد آن دارد.
ماساژ درمانی
ماساژ درمانی به عنوان یک روش غیرتهاجمی و آرام بخش به بهبود گردش خون و تحریک سلول های عصبی در ناحیه شانه کمک می کند. فیزیوتراپیست با استفاده از تکنیک های ماساژ تخصصی، نقاط دردناک را هدف قرار داده و به تسکین درد و کاهش گرفتگی عضلات کمک می کند. ماساژ یومی هو تراپی یکی از نمونه های تخصصی این روش است که با توجه به شرایط بیمار توسط پزشک توصیه می شود.
طب سوزنی
طب سوزنی روشی سنتی است که با وارد کردن سوزن های بسیار ظریف به نقاط خاصی از شانه باعث تحریک سیستم عصبی و افزایش ترشح مواد ضد درد طبیعی بدن می شود. برخلاف تصور عموم، این روش دردناک نیست و توسط پزشکان متخصص انجام می شود. طب سوزنی به طور چشمگیری در کاهش التهاب و تسکین دردهای مزمن شانه موثر می باشد.
مگنت تراپی
مگنت تراپی یکی از روشهای نوین برای درمان درد شانه است که با استفاده از میدان های مغناطیسی به کاهش التهاب و ورم در ناحیه آسیب دیده کمک می کند. این روش باعث تسریع فرآیند بازسازی بافت های آسیب دیده شده و منجر به بهبود سریع تر درد و عملکرد شانه می شود.
لیزرتراپی
لیزرتراپی یک روش کم تهاجمی و بدون درد بوده که با تابش نور لیزر به بافت های آسیب دیده، باعث کاهش التهاب و تسریع ترمیم می شود. این روش برای بیماران مبتلا به تاندونیت شانه بسیار مناسب است و درد را به طور چشمگیری کاهش می دهد.
شاک ویو تراپی
شاک ویو تراپی یکی از روشهای موثر برای درمان درد شانه به ویژه در ورزشکاران است. در این روش، امواج صوتی پرانرژی و کوتاه به ناحیه دردناک شانه ارسال می شود که موجب تحریک فرآیندهای ترمیمی طبیعی بدن و کاهش درد می شود. شاک ویو معمولا مکمل فیزیوتراپی است و به بهبود سریع تر کمک می کند.
دارودرمانی
در بسیاری از موارد، استفاده از داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی مانند ایبوپروفن، ناپروکسن و استامینوفن به کاهش درد و التهاب شانه کمک می کند. البته مصرف این داروها به ویژه برای افراد دارای بیماری های خاص مانند مشکلات قلبی یا کلیوی باید زیر نظر پزشک باشد. دارودرمانی به تنهایی درمان قطعی نیست و معمولا باید در کنار سایر روشهای درمانی استفاده شود.
بیشتر بخوانید: کارهایی که نباید بعد عمل شانه انجام دهید!
تزریقات درمانی
وقتی درد شانه شدید و مزمن باشد، پزشک ممکن است تزریق کورتیکواستروئید (استروئید) را برای کاهش التهاب و تسکین سریع درد تجویز کند. این تزریقات به تعداد محدود انجام می شود و نباید تنها روش درمانی باشد. همچنین روش های تزریق نوین مانند اوزون تراپی، پرولوتراپی و تزریق PRP (پلاسمای غنی از پلاکت) نیز برای ترمیم بافت های آسیب دیده شانه کاربرد دارند و به بهبود طولانی مدت کمک می کنند.
پمادها و کرم های موضعی
استفاده از پماد هایی مانند Tiger Balm، پیروکسیکام و آرتروتیمان به کاهش التهاب و درد در ناحیه شانه کمک می کند. این پمادها معمولا به عنوان مکمل درمانی و با تجویز پزشک استفاده می شوند و اثرات آنها معمولا طولانی تر از داروهای خوراکی است.
جراحی شانه
جراحی شانه به عنوان آخرین گزینه در درمان درد شانه در نظر گرفته می شود و زمانی انجام می شود که درمان های غیرجراحی موثر نبوده یا آسیب های شدید و جدی در شانه وجود داشته باشد. جراحی آرتروسکوپی که روش کم تهاجمی است، اغلب برای رفع مشکلات پیچیده شانه به کار می رود و دوره بهبودی کوتاه تری دارد.
نتیجه گیری
با توجه به مطالب ذکر شده در بالا نتیجه می گیریم، درمان درد شانه یک فرآیند چندجانبه است که با توجه به علت و شدت درد، روشهای مختلفی را شامل می شود. بهترین نتیجه زمانی حاصل می شود که درمان های غیر جراحی مانند فیزیوتراپی، انجام حرکات اصلاحی، ماساژ درمانی، طب سوزنی، لیزرتراپی و مگنت تراپی در مراحل اولیه به کار گرفته شوند. دارو درمانی و تزریقات ضدالتهاب نیز به تسکین موقت درد کمک می کنند اما نباید تنها راه درمان تلقی شوند. در موارد شدیدتر و در صورت عدم پاسخ به روشهای غیر جراحی، جراحی شانه ممکن است لازم باشد.
